Inspanning is geen "een systeem aan". Je lichaam levert ATP via meerdere routes tegelijk. Wat verandert is de verdeling tussen die routes, afhankelijk van intensiteit, duur, trainingstoestand en brandstofvoorraad.
Omdat je soms direct maximale power nodig hebt (sprint) en soms lang en laag (duur), bestaan er meerdere routes met verschillende power en capaciteit.
Bron: fosfocreatine (PCr)
Dominant venster: 0-10(15) sec bij maximale inspanning
Begrenzing: PCr voorraad is klein en snel leeg
Substraat: koolhydraat
Dominant venster: 15 sec tot 2-3 min
Begrenzing: systeemstress (ionen/H+) en tolerantie
Substraat: koolhydraat + vet
Dominant venster: minuten tot uren
Begrenzing: VO2 plafond bij hoge intensiteit en glycogeen bij lange duur
Continuum: alle routes dragen altijd iets bij. Met stijgende intensiteit schuift de dominantie richting routes met hogere ATP productie.
De aerobe motor is je duurzame ATP fabriek. Je verbrandt altijd een mix van koolhydraat en vet. Naarmate intensiteit stijgt wordt koolhydraat relatief dominanter.
Aerobe koolhydraatverbranding kan stevige intensiteit lang ondersteunen, maar bij lange duur wordt vaak glycogeen limiterend.
Vetvoorraad raakt zelden op. Het is vooral bruikbaar bij lage tot matige intensiteit.
FatMax is een piek in vetoxidatie, geen vet-only zone. De mix verschuift, niet de aanwezigheid van vet.
Zone modellen zijn de praktische kaart: rond VT1 stabiel en zuinig, richting VT2/CP nemen drift en herstelkosten toe, en daarboven kom je in een domein zonder echte steady state.
Overwegend aerobe dominantie. Stabieler, zuinig en geschikt voor veel volume.
Hogere ATP vraag, meer koolhydraat en glycolytische druk. Meer drift en hogere herstelkosten.
Geen echte steady state. Tijd op beperkte capaciteit met hoge systeemstress.
Wil je dit vertalen naar jouw eigen zones en wattages? Bekijk welke test bij je doel past.
Bekijk aanbod